Zaleska Maria

powiększ mapę

Historia Marii Zaleskiej

W latach okupacji niemieckiej Maria Zaleska udzielała pomocy Rinie Szydłowskiej, córce Chila Nejmana ze Staszowa (województwo świętokrzyskie), który był przedwojennym współpracownikiem męża Marii. Dziewczynka, wówczas 14-letnia, ukrywała się w domu Zaleskich w Opatowie od 1942 roku, kiedy rozpoczęła się deportacja staszowskich Żydów do ośrodka zagłady. Po roku sąsiedzi zaczęli podejrzewać, że Rina jest Żydówką. Maria, w obawie o bezpieczeństwo podopiecznej, znalazła dla niej nowe schronienie w okolicach Opatowa, gdzie przebywała przez następne dziesięć miesięcy. Kiedy i tam Rina wzbudziła podejrzenia sąsiadów, Maria zorganizowała kolejną kryjówkę, tym razem u swojej ciotki w Warszawie. Tam dziewczynka mieszkała aż do powstania warszawskiego, następnie przeniosła się z ciotką Marii do Częstochowy, gdzie doczekały zakończenia wojny. Po wojnie Rina wyemigrowała do Izraela. 4 stycznia 1987 r. Instytut Yad Vashem uhonorował Marię Zaleską tytułem Sprawiedliwej wśród Narodów Świata.


Historia pomocy w trakcie opracowania (planowany termin publikacji: lipiec 2024 r.). Zachęcamy do obejrzenia poniższego wywiadu biograficznego z synem Marii Zaleskiej, Stanisławem. Wywiad pochodzi z kolekcji historii mówionej Muzeum POLIN.