Order Uśmiechu Ireny Sendlerowej w Muzeum POLIN

Klara Jackl / English translation: Andrew Rajcher, 11 kwietnia 2018
Irena Sendlerowa powtarzała, że Order Uśmiechu był najmilszym odznaczeniem, jakie dostała. Odebrała je 11 kwietnia 2007 roku. Zgodnie z tradycją, podczas ceremonii wypiła sok z cytryny pod czujnym okiem zgromadzonych dzieci, które sprawdzały, czy się nie skrzywi. W 11. rocznicę przyznania Orderu, w związku z trwającym Rokiem Ireny Sendlerowej, Muzeum POLIN pokaże go publiczności.

Order Uśmiechu to odznaczenie przyznawane od 1968 roku z inicjatywy dzieci, które samodzielnie zgłaszają kandydatów. Inicjatorem uhonorowania Ireny Sendlerowej w 2007 roku był Szymon Płóciennik, 15-letni wówczas uczeń. Uroczystość wręczenia Orderu Uśmiechu odbyła się na rok przed śmiercią Sendlerowej.

Podobnie jak wiele innych odznaczeń, dokumentów i pamiątek po Irenie Sendlerowej, Order został przekazany do zbiorów Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN przez jej córkę, Janinę Zgrzembską. Część z kolekcji, zawierającej między innymi medal i dyplom Sprawiedliwej wśród Narodów Świata, Order Orła Białego czy Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, dostępna jest online.

Prezentacja Orderu Uśmiechu w Muzeum POLIN ma związek z trwającym Rokiem Ireny Sendlerowej. Ustanawiając go, Sejm RP złożył „hołd Tej, która z największym poświęceniem działała na rzecz ratowania drugiego człowieka”, jak głosi uchwała przyjęta przez posłów i posłanki. Z inicjatywą ustanowienia Roku Ireny Sendlerowej wystąpił Rzecznik Praw Dziecka Marek Michalak w związku z przypadającą w 2018 roku 10. rocznicą jej śmierci.

Z okazji Roku Ireny Sendlerowej Muzeum POLIN realizuje program szkoleniowy dla nauczycieli „Jak uczyć o Sprawiedliwych?”, udostępnia online materiały informacyjne i edukacyjne związane z życiem i wojenną działalnością Sendlerowej, a w siedzibie muzeum pokazuje pamiątki po niej ze swoich zbiorów: medal Sprawiedliwej wśród Narodów Świata, Order Orła Białego (prezentowany był od stycznia do kwietnia 2018 r.) oraz Order Uśmiechu.

Przeczytaj biografię Ireny Sendlerowej

Irena Sendlerowa (1910–2008) w latach 1939–1942 pracowała w Wydziale Opieki Społecznej m.st. Warszawy, gdzie zorganizowała grupę zajmującą się ratowaniem dzieci wyprowadzanych z warszawskiego getta. Od 1943 roku była związana z Radą Pomocy Żydom przy Delegaturze Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Kraj, działającą pod kryptonimem „Żegota”. W 1943 roku została aresztowana przez gestapo, z więzienia wykupiła ją Rada Pomocy Żydom. Po wojnie zajmowała się pracą społeczną. W 1965 roku Irena Sendlerowa została uhonorowana tytułem Sprawiedliwej wśród Narodów Świata.

 

Order Uśmiechu Ireny Sendlerowej od 11 kwietnia można oglądać w Centrum Informacyjnym Muzeum POLIN.