Sesja naukowa o Sprawiedliwych – relacja z Turynu

, 16 listopada 2016
Sesja naukowa „Polscy Sprawiedliwi – odzyskiwanie pamięci” i projekcja filmu Agnieszki Holland „W ciemności” odbyły się 31 stycznia 2013 r. w ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu w Turynie.

Wydarzenie spotkało się z ogromnym zainteresowaniem ze strony odbiorców. Licznie przybyła publiczność zajęła wszystkie dostępne miejsca w sali Museo Diffuso della Resistenza, della Deportazione, della Guerra, dei Diritti e della Libertà w Turynie.

Zgromadzonych powitali : Jerzy Adamczyk, Konsul Generalny RP w Mediolanie; Guido Vaglio, dyrektor Museo Diffuso della Resistenza; Giuseppe Segre, przewodniczący gminy żydowskiej w Turunie; Barbara Stasiowska-Randone, przewodnicząca Ogniska Polskiego w Turynie; Marta Levi, wiceprzewodnicząca Rady Miasta Turyn.

Następnie głos oddano ekspertom – uczestnikom sesji naukowej „Polscy Sprawiedliwi – odzyskiwanie pamięci”. Olek Mincer, polski aktor mieszkający we Włoszech, odtwórca jednej z ról w filmie „W ciemności”, w swoim poruszającym wystąpieniu opowiedział nie tylko o pracy nad filmem, ale także o swoich osobistych i rodzinnych doświadczeniach związanych z Holokaustem. Zuzanna Benesz z Muzeum Historii Żydów Polskich przedstawiła wybrane aspekty sytuacji polskich Sprawiedliwych w czasie okupacji, zaprezentowała projekt Muzeum oraz jego inicjatywy mające na celu upamiętnianie historii polskich Sprawiedliwych. Prof. Marco Brunazzi z Istituto di Studi Storici Gaetano Salvemini naświetlił historyczne i społeczne uwarunkowania życia w okupowanej Polsce oraz zagadnienia dotyczące polsko-żydowskich stosunków pod okupacją. Dr Liliana Picciotto z Centro di Documentazione Ebraica Contemporanea odniosła się do sytuacji włoskich Sprawiedliwych i prowadzonych badań w tej tematyce. Gabriele Nissim, prezes fundacji Gariwo opowiedział o upamiętnianiu historii Sprawiedliwych we Włoszech, przywołał także postaci Jana Błońskiego, Mosze Bejskiego i Marka Edelmana, jako tych, którzy również zasługują na miano Sprawiedliwych.

Po krótkiej przerwie rozpoczął się pokaz filmu „W ciemności” w oryginalnej wersji językowej (języki: polski, niemiecki, rosyjski, jidysz) z włoskimi podpisami. Podczas projekcji emocje przeżywane przez bohaterów filmu udzielały się całej publiczności. Po pokazie filmu nastąpiły głośne brawa. Wiele osób z publiczności wyraziło swoje uznanie dla twórców filmu za sposób ujęcia przedstawionej historii, walory artystyczne i grę aktorów.

Film „W ciemności” został nominowany w ubiegłym roku do Oskara w kategorii najlepszego filmu nieanglojęzycznego. Otrzymał również wiele nagród na międzynarodowych festiwalach filmowych. Leopold Socha, główny bohater filmu, był jednym z ponad 24 000 odznaczonych przez Yad Vashem medalem Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. Ponad 6 000 osób z tej grupy to Polacy.

Konsulat Generalny RP w Mediolanie zrealizował wydarzenie we współpracy z Konsulatem Honorowym RP w Turynie, Władzami Miasta Turynu, Muzeum Ruchu Oporu, Deportacji, Wojny, Praw i Wolności, Gminą Żydowską w Turynie i Ogniskiem Polskim w Turynie.