Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu

Mateusz Szczepaniak / English translation: Andrew Rajcher, 25 stycznia 2019
Auschwitz – niemiecki nazistowski obóz koncentracyjny i ośrodek zagłady – stał się międzynarodowym symbolem. Rocznicę jego wyzwolenia, 27 stycznia, Organizacja Narodów Zjednoczonych ustanowiła Międzynarodowym Dniem Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Przeczytaj historie ocalałych z Zagłady, obejrzyj relacje świadków historii i zobacz pamiątki ze zbiorów Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, których wybór przygotowaliśmy z okazji 74. rocznicy wyzwolenia obozu.

Przyprowadzili nas do pomieszczenia, gdzie obcięto nasze włosy,
ubrano nas w pasiaki i wypalono numery na naszych rękach.
W tym momencie przestano mnie nazywać Lusią.
Stałam się numerem
– Pnina (Lusia) Segal, ocalała z Zagłady

27 stycznia 1945 r. żołnierze 60. Armii I Frontu Ukraińskiego wkroczyli do niemieckiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz. W obozie macierzystym Auschwitz I, w Auschwitz II (Birkenau) i w Auschwitz III (Monowitz) wyzwolenia doczekało zaledwie 7 tys. więźniów. Większość Niemcy zdołali wyprowadzić na zachód w marszach śmierci.


Czytaj więcej o wyzwoleniu Auschwitz »


W Auschwitz byli więzieni i mordowani obywatele niemal wszystkich krajów Europy okupowanych przez Niemców, w zdecydowanej większości Żydzi. Ponad 1,1 mln osób nie doczekało wolności. Zginęli w największej z hitlerowskich fabryk śmierci. Mimo że wiele ofiar Zagłady nie ma nawet własnych grobów, pamięć o nich trwa przekazywana przez ludzi, miejsca upamiętnienia i instytucje.

Od 2005 r. z inicjatywy Organizacji Narodów Zjednoczonych rocznica wyzwolenia Auschwitz upamiętniania jest na całym świecie jako Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Co roku przypominamy Czytelnikom i Czytelniczkom portalu Polscy Sprawiedliwi wybrane historie ze zbiorów Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.

Poznaj historie ocalałych z Zagłady

Trudno znaleźć słowa do opisania bezmiaru okrucieństwa, jakim był Holokaust. Tym bardziej ważne są słowa tych, którym udało się przeżyć. Z okazji Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu prezentujemy wybrane relacje ocalałych z kolekcji Muzeum POLIN, opracowane na postawie wywiadów ze świadkami historii. Przypominamy historie Haliny Aszkenazy-Engelhardt, Mattiego Greenberga, Romana Kenta, Shaloma Lindenbauma, Pniny Segal, Sally Wasserman, Samuela Willenberga. Zachęcamy także do obejrzenia wybranych wywiadów historii mówionej.

W zbiorach Muzeum POLIN przechowywane są także pamiątki, które przypominają o tragicznych losach Żydów podczas Zagłady. Mówią o życiu w getcie, ukrywaniu się, obozach koncentracyjnych, uratowanych żydowskich dzieciach, zesłaniach czy o poczuciu pustki i osamotnienia tych, którzy ocaleli. Dzięki tym pamiątkom możemy dziś opowiadać historie m.in. Broni Morgenstern, Krystyny Sigalin, Romualda Waszkinela oraz innych osób, o których istnieniu świadczą dzisiaj tylko pojedyncze przedmioty.


Czytaj historie »


Oglądaj relacje »


Zobacz pamiątki »


Także w tym roku Światowy Kongres Żydów powtarza w Internecie kampanię do której przyłączyły się tysiące osób i organizacji z całego świata, publikując w mediach społecznościowych swoje zdjęcia z napisanym na kartce papieru hasztagiem #WeRemember. Historie ocalałych z Zagłady opatrzone tym hasłem znajdziesz także w tym roku na naszym Facebooku »

Przyjdź do Muzeum POLIN

Obchody Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu w Warszawie odbędą się 27 stycznia (niedziela) o godz. 12.00 przed Pomnikiem Bohaterów Getta. Fundacja Shalom, organizator tej uroczystości, jak co roku apeluje także o symboliczne zapalenie świec w oknach o godz. 18.00.

Ponadto, tego dnia w godz. 12.00–18.00 ulicami Warszawy w rejonie dawnego getta będzie kursować pusty tramwaj z gwiazdą Dawida. Ma on przypomnieć mieszkańcom stolicy o żydowskich sąsiadach, którzy zginęli w gettach i ośrodkach zagłady. Zabytkowy pojazd przejedzie trasą: Plac Narutowicza – Filtrowa – Nowowiejska – Marszałkowska – Andersa – Stawki – al. Jana Pawła II – Popiełuszki – Metro Marymont – Popiełuszki – al. Jana Pawła II – Okopowa – Towarowa – Plac Zawiszy – Plac Narutowicza.

27 stycznia zapraszamy także do Muzeum POLIN na pokaz polsko-amerykańskiego filmu Kto napisze naszą historię? w reżyserii Roberty Grossman, który w formie sfabularyzowanego dokumentu opowiada historię Archiwum Ringelbluma – zbioru dokumentów stanowiących jedno z najważniejszych świadectw dotyczących Zagłady Żydów. W filie występują m. in. Karolina Gruszka, Jowita Budnik, Piotr Głowacki i Wojciech Zieliński. Po projekcji zapraszamy na bezpośrednią transmisję z uroczystego pokazu i spotkania z twórcami filmu w siedzibie UNESCO w Paryżu. Więcej informacji o pokazie »

Dzień później w Muzeum POLIN odbędzie się także premiera książki Laurence'a Reesa pt. Holokaust. Nowa Historia, która ukazała się nakładem Wydawnictwa Prószyński i S-ka. Po setkach rozmów z ocalałymi z Zagłady, z jej sprawcami i naocznymi świadkami, przeprowadzonych w ciągu 25 lat, w swojej najnowszej książce Laurence Rees łączy ich świadectwa, w większości nigdy niepublikowane, z najnowszymi ustaleniami historyków, tworząc chronologiczną opowieść. Więcej informacji o spotkaniu »


Zobacz także wystawę „Between Life and Death” »


 * * *