Wystawa „Sprawiedliwi Powstańcy ‘44”
„Kolejna rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego to nie tylko okazja do spojrzenia na ten bohaterski zryw pod kątem analiz historycznych, ale także sposobność do bliższego poznania jego uczestników oraz ich wzruszających i inspirujących historii. Na powstańców warszawskich można i trzeba spoglądać z wielu perspektyw. My wybieramy własną – skupiając się na tych, którzy poza doświadczeniem powstańczym poszczycić się mogą pomocą udzielaną skazanym przez okupanta na zagładę Żydom” – napisali organizatorzy wystawy.
Władysław Bartoszewski, Mieczysław Fogg, Tadeusz Gebethner, Zofia Kossak czy Irena Sendlerowa to tylko kilka wybranych postaci Polek i Polaków uhonorowanych tytulem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, których historie znalazły się w wystawie Muzeum im. Rodziny Ulmów. Postaci te różni wiele – wiek, płeć, pochodzenie społeczne, poglądy polityczne, czy zainteresowania, jednak jak przekonują organizatorzy wystawy:
Mimo to nietrudno dostrzec wspólny mianownik – wierność uniwersalnym wartościom, nonkonformizm, zaangażowanie i odpowiedzialność. Prezentowane biogramy to historie podwójnej walki. Pierwsza to bezpośrednie starcie z niemieckim okupantem, prowadzone na barykadach powstańczej Warszawy, w komórkach wywiadowczych, radiostacjach, fabrykach, szpitalach polowych. Druga to walka z nim w ukryciu, w tajemnicy, odbywająca się pod murami getta, w kryjówkach stających się schronieniem dla eksterminowanych Żydów, w biurach organizujących fałszywe dowody tożsamości. I jedna, i druga to przejaw troski o pokrzywdzonych współobywateli i ojczyznę. Obie prowadzone są w poczuciu bezsilności, gniewie i wszechobecnym strachu – w każdym wypadku realną ceną za sprzeciw wobec dokonującej się krzywdy jest śmierć. W tle wciąż pozostaje wyniszczona kilkuletnią okupacją Polska, zmagająca się z nazistowskim i sowieckim wrogiem.
Wystawa prezentowane jest w dwóch wersjach językowych – polskiej i angielskiej. Można ją oglądać do 3 października, tj. 75. rocznicy kapitulacji powstania warszawskiego, w Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej oraz na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie (przed gmachem Resursy Obywatelskiej).
Poznaj historię Róży Zawadzkiej
Z okazji 75. rocznicy rozpoczęcia powstania warszawskiego przygotowaliśmy relację z kolekcji historii mówionej Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN o Róży Zawadzkiej – łączniczce Armii Krajowej i współpracownicy Ireny Sendlerowej, która ratowała żydowskie dzieci wyprowadzając je z getta i umieszczając w bezpiecznych schronieniach po tzw. aryjskiej stronie. Zginęła we wrześniu 1944 r., podczas powstania warszawskiego. Zobacz wspomnienia córki Róży Zawadzkiej, Ewy Wańkowicz:
