Spotkania wokół książki „Dalej jest noc” w całej Polsce

Redakcja / Editorial staff / English translation: Andrew Rajcher, 18 maja 2018
Zapraszamy na serię spotkań wokół książki „Dalej jest noc. Losy Żydów w wybranych powiatach okupowanej Polski”, wydanej w ubiegłym miesiącu nakładem Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFIS PAN. Spotkania z autorami książki odbędą się w Warszawie, Bielsku-Białej, Łodzi, Krakowie oraz Lublinie.

 

Dwutomowa praca pod redakcją prof. Barbary Engelking i prof. Jana Grabowskiego jest podsumowaniem kilkuletniego projektu badawczego realizowanego przez Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFIS PAN, pt. „Strategie przetrwania Żydów podczas okupacji w Generalnym Gubernatorstwie, 1942-1945. Studium wybranych powiatów” – więcej o projekcie. Autorami rozdziałów w książce są Barbara Engelking, Tomasz Frydel, Jan Grabowski, Dariusz Libionka, Dagmara Swałtek-Niewińska, Karolina Panz, Alina Skibińska, Jean Charles Szurek i Anna Zapalec – zobacz spis streści.

„We wszystkich zbadanych przez nas powiatach najwięcej Żydów szukało pomocy nie w miasteczkach, ale w pobliskich wsiach – w domach swoich sąsiadów. Możliwość przetrwania w ogromnym stopniu zależała od chęci pomocy tychże sąsiadów – chrześcijan, od tego, czy byli w stanie przełamać strach wobec zagrożenia, jakie stanowili dla wspólnoty wiejskiej ukrywający się Żydzi. Nie sprzyjały temu obowiązujące normy grupowe, obecny wszędzie antysemityzm ani mechanizmy konformizmu społecznego. Tym bardziej podziwiać należy tych, którzy potrafili przeciwstawić się nie tylko niemieckim przepisom prawnym, lecz także pisanym i niepisanym regułom życia grupowego. Wymowa liczb jest nieubłagana: dwóch spośród każdych trzech Żydów poszukujących ratunku – zginęło. Zamieszczone w tomach opracowania dostarczają dowodów wskazujących na znaczną – i większą, aniżeli się to dotychczas wydawało – skalę uczestnictwa Polaków w wyniszczeniu żydowskich współobywateli” – piszą autorzy publikacji.

Premiera książki odbyła się 22 kwietnia w Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN w Warszawie. Poniżej lista najbliższych spotkań poświęconych tej długo oczekiwanej książce:

Warszawa, 20 maja o godz. 15.00: Spotkanie z prof. Barbarą Engelking podczas Warszawskich Targów Książki (PGE Narodowy, ul. ks. J. Poniatowskiego 1, stoisko 34/D5).

Bielsko-Biała, 21 maja o godz. 17.00: Spotkanie z dr. hab. Dariuszem Libionką organizowane we współpracy z Klubem „Tygodnika Powszechnego” w Książnicy Beskidzkiej (ul. Słowackiego 17A).

Łódź, 22 maja o godz. 18.30: Spotkanie z prof. Barbarą Engelking, Aliną Skibińską i dr hab. Anną Zapalec organizowane we współpracy z Centrum Badań Żydowskich Uniwersytetu Łódzkiego w Centrum Dialogu im. Marka Edelmana (ul. Wojska Polskiego 83). Rozmowę wokół książki poprowadzą Ewa Wiatr i dr Adam Sitarek.

Kraków, 24 maja o godz. 18.00: Spotkanie z dr. hab. Dariuszem Libionką, Karoliną Panz i Dagmarą Swałtek-Niewińską organizowane we współpracy z Muzeum Historycznym Miasta Krakowa w Fabryce Emalia Oskara Schindlera (ul. Lipowa 4). Rozmowę wokół książki poprowadzi dziennikarz „Tygodnika Powszechnego” Michał Okoński, a komentarz wygłosi dr Martyna Grądzka-Rejak (IPN).

Lublin, 26 maja o godz. 17.00: Spotkanie z dr. hab. Dariuszem Libionką i Aliną Skibińską organizowane we współpracy z Centrum Badań Żydowskich Uniwersytetu Łódzkiego w Ośrodku Brama Grodzka – Teatr NN (ul. Grodzka 21). Rozmowę wokół książki poprowadzi dr hab. Adam Kopciowski.

„Sołtys wszedł po drabinie na strych i powiedział do towarzyszących mu zakładników, że na strychu znajdują się Żydzi. Po zejściu ze strychu odszedł, a raczej odbiegł w kierunku wsi, a za nim biegła Rózia, błagając go, aby pozostawił ich w spokoju. Odchodząc spod naszego domu, sołtys polecił zakładnikom pilnować obejścia, aby nie opuścili go Żydzi. Sam udał się na posterunek w Łętowni, wcześniej wysyłając ze swego domu podwodę dla przewiezienia Żydów z naszego do jego domu. Po jakimś czasie do Tokarni wraz z sołtysem przyszli granatowi policjanci, którzy zabrali tych Żydów ze sobą” – fragment zeznania Jana Filipka.